تشکیل تیم واکنش سریع (Emergency Response Team – ERT) در کارخانجات کاغذ و کارتن ایران در زمان جنگ باید ساختاری منظم، چندلایه، و بومیسازی شده داشته باشد تا بتواند در شرایط بحرانی (از اصابت موشک، حمله سایبری، قطع انرژی تا آتشسوزی یا آلودگی شیمیایی) عملکرد مؤثر داشته باشد.
هدف تشکیل تیم ERT
تیم واکنش سریع باید با هدف کاهش تلفات انسانی، حفظ داراییها، استمرار تولید، و بازگشت سریع به وضعیت ایمن تاسیس گردد.
ساختار سازمانی تیم واکنش سریع
در زمان جنگ، ترکیب تیم باید چندرشتهای باشد و با دستورالعمل دفاع غیرنظامی کشور هماهنگ گردد.
بخش ۱: مقدمه و اهداف
۱.۱. دامنه کاربرد:
این طرح برای کلیه پرسنل، پیمانکاران و بخشهای عملیاتی کارخانه کاغذ و کارتن در زمان اعلام وضعیت اضطراری (جنگ، حمله، بلایای طبیعی شدید) لازم الاجرا است. مسئولیت اجرای صحیح و به موقع این دستورالعملها بر عهده کلیه افراد حاضر در کارخانه خواهد بود.
۱.۲. اهداف اصلی:
- حفظ جان و سلامت کارکنان (اولویت اول): تامین حداکثری ایمنی برای تمامی پرسنل و کاهش تلفات جانی در بالاترین سطح اولویت قرار دارد.
- کاهش آسیب به تجهیزات و زیرساختهای حیاتی کارخانه: جلوگیری از گسترش آسیب به بخشهای کلیدی و حیاتی کارخانه و حفظ قابلیت عملیاتی تا حد امکان.
- استمرار عملیات حیاتی تولید و بستهبندی در شرایط ممکن: تلاش جهت حفظ حداقل سطح عملیات تولیدی که برای زنجیره تامین و اقتصاد ضروری است، در صورت امکان و ایمنی.
- بازگشت سریع به حالت عادی بعد از رفع خطر: برنامهریزی و آمادگی جهت بازیابی سریع تمامی عملیات و زیرساختها بعد از پایان وضعیت اضطراری.
بخش ۲: ساختار سازمانی و شرح وظایف تیمها (تاکید بر کارکرد دوگانه در زمان صلح و جنگ)
[wpdatatable id=74]
بخش ۳: شناسایی ریسکهای تخصصی و واکنشهای خاص
۳.۱. خطر آتشسوزی (سلولز و کاغذ):
- نقطه ضعف: انبار مواد اولیه (آخال کاغذ و کاغذ) و رولهای کاغذ – کارتن در مراحل تولید و انبارش به دلیل ماهیت اشتعالپذیر.
- واکنش ERT: استفاده فوری از سیستمهای اطفاء آبی پرفشار و یا فوم مخصوص.
قطع دسترسی اکسیژن به منطقه حریق در صورت امکان.
تیم SAR باید آماده عملیات در شرایط دود شدید و دید محدود باشد.
۳.۲. خطر مواد شیمیایی (پالپینگ و سفیدگری):
- مواد متداول: سود کاستیک – کلر – یا دیاکسید کلر- نشاسته و آهار به عنوان افزودنیهای کاغذ.
- واکنش ERT: تیم اطفاء و مهار مواد شیمیایی باید با استفاده از کیتهای مخصوص (Spill Kits) اقدام به مهار نشت کند.
مصدومان شیمیایی باید بلافاصله به “ایستگاه شستشوی اضطراری” (Drench Shower) منتقل شده و سپس به پناهگاه درمانی منتقل شوند.
۳.۳. خطر زیرساختی (دیگهای بخار):
- نقطه ضعف: خطر انفجار ناشی از گرمای بیش از حد، فشار بالا یا نقص در سیستمهای ایمنی.
- واکنش ERT: تیم فنی باید در اولویت اول شیرهای اطمینان (Safety Valves) را بررسی و در صورت بروز شرایط اضطراری، تخلیه اضطراری فشار (Blowdown) را با کنترل کامل و ایمن انجام دهد.
بخش ۴: چک لیست تجهیزات و امکانات پشتیبانی
۴.۱. تجهیزات قابل حمل ERT:
- ماسکهای تمام صورت فیلتردار (با فیلترهای مناسب برای مواد شیمیایی و ذرات موجود در محیط).
- دستگاههای تنفسی کمکی (SCBA – Self-Contained Breathing Apparatus) برای ورود به محیطهای آلوده، سمی یا فاقد اکسیژن.
- دوربینهای حرارتی برای شناسایی نقاط داغ (Hot Spots) در کاغذ های رول و سایر مواد قابل اشتعال.
- تجهیزات حمل مصدوم (برانکارد سبک و مقاوم، آتل، کیتهای پانسمان).
۴.۲. زیرساختهای ایمنسازی:
- پناهگاههای اضطراری: باید دارای ظرفیت کافی برای کلیه پرسنل، سیستم تهویه مستقل و مجهز به فیلترهای هوا (HEPA)، ذخیره آب آشامیدنی و غذای خشک حداقل برای ۷۲ ساعت باشند.
- سیستمهای ارتباطی: رادیوهای دستی (Walkie-Talkie) با کانالهای اختصاصی برای تیم ERT و یک سیستم بلندگوی محیطی قوی که حتی در شرایط قطع برق فعال باشد.
بخش: ۵ دستورالعملهای عملیاتی در سناریوهای اضطراری
[wpdatatable id=75]
بخش :۶ مانور و به روزرسانی
- ۶.۱ مانور: برگزاری مانورهای دورهای – حداقل هر سه ماه یکبار- با سناریوهای مختلف و شبیه سازی شده – مانند آتش سوزی، نشت مواد شیمیایی، زلزله – اندازه گیری دقیق زمان واکنش Time Response – و اثربخشی تیم ERT در هر مانور.
- ۶.۲ بهروزرسانی: بازبینی و به روزرسانی مستمر طرح، لیست تماسهای اضطراری، نقشه ها و نقاط ضعف شناسایی شده بعد از هر مانور، هر حادثه واقعی، یا حداکثر هر شش ماه یکبار. اطمینان از آگاهی کلیه پرسنل از آخرین نسخه های طرح
منبع: سایت صنایع سلولزی ایران